Wat is een EAN-code? De complete gids voor online verkopers

Een EAN-code is een productnummer van 13 cijfers, afgedrukt als barcode, dat één specifiek handelsartikel identificeert. Zo kunnen winkels, magazijnen en marktplaatsen dat artikel onderscheiden van elk ander product. De formele naam is tegenwoordig GTIN-13 (Global Trade Item Number, 13 cijfers), maar vrijwel iedereen in Europa zegt nog steeds EAN, de afkorting van het oorspronkelijke "European Article Number". Wil je weten wat een EAN-code is, of overweeg je EAN-codes te kopen of aan te vragen? Dan lees je hier alles wat je als verkoper moet weten.

Verkoop je fysieke producten online, dan kom je EAN-codes vroeg of laat tegen: in het aanmeldformulier op bol.com of Amazon, in het veld "Barcode" in Shopify, in een melding van Google Merchant Center of in een vraag van een groothandel. Deze gids legt uit wat het nummer is, hoe het is opgebouwd, waar het vandaan komt, wie er echt een nodig heeft en wat het wel en niet voor je doet. Hij is geschreven voor online verkopers, dus we richten ons op de praktische vragen en niet op de volledige GS1-standaard.

We behandelen ook de onderwerpen die de meeste uitleg overslaat: de populaire mythe dat de eerste cijfers het land van herkomst laten zien, het verschil tussen een code in licentie van GS1 en een code gekocht bij een wederverkoper, waarom een eigen EAN andere verkopers niet van je productpagina weghoudt, en wat de komst van QR-codes aan de kassa (het doel "Sunrise 2027") betekent voor je bestaande barcodes.

Wat is een EAN-code? Het nummer en de barcode zijn twee verschillende dingen

Het nuttigste inzicht is dat een EAN-code uit twee delen bestaat die vaak door elkaar worden gehaald: het nummer en de barcode. Het nummer is de eigenlijke identificatie, bijvoorbeeld 8712345678906. De barcode is het patroon van zwarte strepen en witte ruimtes dat een scanner leest om dat nummer terug te krijgen. De barcode is alleen een drager van het nummer; het nummer is waar het om draait.

In de terminologie van GS1 is het nummer de GTIN en is de barcode een "symbologie" of symbool. De EAN-13-barcode is het symbool dat een GTIN van 13 cijfers draagt. GS1, de non-profitorganisatie die het systeem beheert, noemt EAN/UPC-barcodes de oudste en meest gebruikte GS1-barcodes, "printed on virtually every consumer product in the world" (GS1), oftewel te vinden op vrijwel elk consumentenproduct ter wereld.

Dit onderscheid heeft een direct praktisch gevolg:

• Het barcodebeeld kun je zelf maken, gratis. Elke barcodegenerator, elk labelprogramma of ontwerpprogramma kan van een nummer van 13 cijfers een EAN-13-barcode maken. Voor het plaatje hoef je niets te kopen.
• Het nummer kun je niet zelf verzinnen. Het nummer moet wereldwijd uniek zijn en correct zijn uitgegeven. Verzin je er zelf een, dan loop je het risico dat je een nummer kiest dat al bij het product van iemand anders hoort. Dat leidt tot afgewezen aanbiedingen, verkeerde productpagina's en conflicten. Zelfs de EAN-gids van Shopify waarschuwt dat zelf nummers genereren riskant is vanwege dubbele nummers, terwijl "the barcode image itself can be created without issue": het barcodebeeld zelf kun je zonder problemen maken.

Als mensen zeggen dat ze "een EAN-code nodig hebben", bedoelen ze dus bijna altijd een nummer. Heb je het nummer eenmaal, dan is de barcode afdrukken een kwestie van vormgeving.

Waarvoor wordt een EAN-code gebruikt?

Een EAN vertelt elk systeem in de keten: "dit is precies dit product". Aan de kassa van een supermarkt leest de scanner de EAN en zoekt het kassasysteem de prijs op. In een magazijn scannen medewerkers de EAN om voorraad te picken en te tellen. Op een marktplaats is de EAN de sleutel die je aanbod aan een productpagina koppelt: op bol.com en Kaufland worden bijvoorbeeld alle verkopers van hetzelfde artikel per EAN op één pagina gegroepeerd. In Google Shopping helpt de GTIN Google om je product aan de juiste catalogusvermelding te koppelen.

Let op wat een EAN niet bevat: geen prijs, geen productnaam, geen gewicht, geen adres van de fabrikant. Het is een sleutel, geen databaserecord. De informatie over het product staat in de systemen die de sleutel gebruiken, zoals het kassasysteem van een winkel, de catalogus van een marktplaats of het register van GS1 zelf.

Waar staat EAN voor, en is een EAN hetzelfde als een GTIN?

EAN stond oorspronkelijk voor European Article Number. Het systeem werd later wereldwijd, en in 2009 kreeg het nummer de naam GTIN-13. In het dagelijks taalgebruik bleef de oude naam hangen, dus "EAN", "EAN-13", "EAN-nummer", "EAN-code" en "GTIN-13" betekenen allemaal hetzelfde nummer van 13 cijfers.

GTIN is de overkoepelende term voor de familie artikelnummers van GS1. Er zijn vier lengtes:

Code	Cijfers	Gangbare naam	Typisch gebruik
GTIN-13	13	EAN-13, EAN	Consumentenproducten die buiten Noord-Amerika worden verkocht
GTIN-12	12	UPC-A, UPC	Consumentenproducten in de VS en Canada
GTIN-8	8	EAN-8	Zeer kleine verpakkingen met weinig ruimte voor een barcode
GTIN-14	14	Vaak gedragen door ITF-14	Dozen en omverpakkingen, geen losse consumenteneenheden

Google Merchant Center accepteert alle vier de lengtes in het attribuut gtin en noemt "EAN (GTIN-13): 13 digits" expliciet (Google Merchant Center Help, GTIN). Een UPC-A met een voorloopnul ervoor wordt een geldige GTIN van 13 cijfers. Daarom beginnen Noord-Amerikaanse codes in Europese systemen vaak met een 0.

Boeken zijn een apart geval. Ze gebruiken een ISBN, dat in de gereserveerde "Bookland"-prefixen 978 en 979 valt, en ISBN's worden uitgegeven door nationale ISBN-bureaus, niet door GS1 of door barcodewederverkopers. Tijdschriften en andere periodieken gebruiken een ISSN met prefix 977.

Een aantal andere codes die je als online verkoper tegenkomt, zijn helemaal geen GTIN's. De ASIN is het interne catalogusnummer van Amazon, de FNSKU is Amazons magazijnlabel voor FBA-voorraad, de SKU is je eigen artikelnummer en de MPN is het onderdeelnummer van de fabrikant. Google zegt uitdrukkelijk dat je geen SKU's in het GTIN-veld moet zetten. Een overzicht van al deze codes naast elkaar vind je in ons artikel EAN vs UPC vs GTIN vs ISBN.

Hoe is een EAN-13-code opgebouwd? Prefix, bedrijfsnummer, artikelnummer en controlecijfer

Een EAN-13 lijkt een willekeurige reeks cijfers, maar heeft een duidelijke opbouw. Van links naar rechts bestaat hij uit:

1. De GS1-prefix (2 of 3 cijfers). Die laat zien welk nationaal GS1-kantoor het bedrijfsnummer heeft uitgegeven. Zo is 870 tot en met 879 GS1 Nederland, 400 tot en met 440 GS1 Germany, 300 tot en met 379 GS1 France, 500 tot en met 509 GS1 UK, 800 tot en met 839 GS1 Italy en 840 tot en met 849 GS1 Spain (GS1 Company Prefix-lijst). Codes van GS1 US beginnen met 0 of 1.
2. De rest van het bedrijfsnummer. Samen met de prefix vormt dit de "GS1 Company Prefix", meestal 7 tot 10 cijfers lang en in licentie gegeven aan één bedrijf.
3. Het artikelnummer. Deze cijfers vult het bedrijf zelf in, één waarde per product of variant.
4. Het controlecijfer (1 cijfer). Het laatste cijfer wordt berekend uit de andere twaalf en laat scanners leesfouten opvangen.

Waarom de lengte van de bedrijfsprefix ertoe doet

De bedrijfsprefix en het artikelnummer delen samen 12 cijfers, dus hoe langer de bedrijfsprefix, hoe minder cijfers er overblijven voor artikelen. De prijslijst van GS1 Germany laat dit mooi zien: een basisnummer van 9 cijfers biedt ruimte voor 1.000 GTIN's, een van 8 cijfers voor 10.000 en een van 7 cijfers voor 100.000. Een klein merk met een paar dozijn producten krijgt een lange prefix; een multinational met tienduizenden producten een korte.

Zo ziet de opbouw van een voorbeeldnummer eruit. Neem 8712345678906 (een voorbeeld om de rekensom te laten zien, geen echt product):

Onderdeel	Cijfers in het voorbeeld	Betekenis
GS1-prefix	871	Uitgegeven in de reeks van GS1 Nederland
Rest van de bedrijfsprefix	2345 (als de bedrijfsprefix 7 cijfers zou zijn)	Identificeert de licentiehouder
Artikelnummer	67890	Eén specifiek product, gekozen door de licentiehouder
Controlecijfer	6	Berekend uit de eerste 12 cijfers

Aan het nummer alleen zie je niet waar de bedrijfsprefix ophoudt en het artikelnummer begint, omdat prefixen verschillende lengtes hebben. Alleen het register van GS1 kent die verdeling.

Hoe het controlecijfer werkt

Het controlecijfer wordt berekend met een eenvoudige regel die GS1 publiceert (GS1, how to calculate a check digit manually). Neem de eerste 12 cijfers, vermenigvuldig ze om en om met 1 en 3, te beginnen van links, tel de uitkomsten op en bepaal hoeveel je nodig hebt om het volgende tiental te bereiken. Is de som al een veelvoud van 10, dan is het controlecijfer 0.

Voor ons voorbeeld 871234567890:

• 8×1 + 7×3 + 1×1 + 2×3 + 3×1 + 4×3 + 5×1 + 6×3 + 7×1 + 8×3 + 9×1 + 0×3
• = 8 + 21 + 1 + 6 + 3 + 12 + 5 + 18 + 7 + 24 + 9 + 0 = 114
• Het volgende tiental is 120, dus het controlecijfer is 120 − 114 = 6. Dat geeft 8712345678906.

Het voorbeeld van GS1 zelf werkt op dezelfde manier: 629104150021 geeft een gewogen som van 57, dus het controlecijfer is 3 en de volledige GTIN is 6291041500213. Probeer zelf een nummer in de calculator hieronder.

De volledige methode, inclusief de wegingen voor GTIN's van 8, 12 en 14 cijfers, lees je in Het EAN-controlecijfer uitgelegd, met gratis calculator.

Laat de prefix van de barcode het land van herkomst zien?

Nee. Dit is de meest hardnekkige mythe over EAN-codes, en je komt hem nog steeds tegen in posts op social media en zelfs in sommige winkeladviezen: "begint de barcode met 87, dan komt het product uit Nederland" of "690 betekent dat het in China is gemaakt". Het klopt niet.

GS1 zegt duidelijk dat prefixen "do not identify the country of origin for a given product": ze geven het land van herkomst van een product niet aan. De prefix vertelt alleen welk nationaal GS1-kantoor de bedrijfsprefix aan de merkeigenaar heeft uitgegeven. Een Nederlands merk dat zijn producten in Portugal, Vietnam en Polen laat maken, gebruikt normaal gesproken op al die producten dezelfde 87-prefix. Een Chinese fabriek die voor dat Nederlandse merk produceert, verandert niets aan de barcode. En een bedrijf dat in één land bij GS1 is aangesloten, kan zijn producten overal ter wereld onder dezelfde codes verkopen.

Een paar praktische gevolgen voor verkopers:

• Gebruik de prefix niet om vragen van klanten over herkomst te beantwoorden. Het land van herkomst hoort op het etiket, in je productgegevens en op de douanepapieren, niet in de barcode.
• Beoordeel een leverancier niet op de prefix. Een prefix uit een bepaald land zegt niets over kwaliteit of echtheid.
• De prefix laat ook niet zien waar de verkoper gevestigd is. Een code van een wederverkoper die met 0 begint, maakt je product in geen enkel zinvol opzicht "Amerikaans". Hij komt simpelweg uit een nummerreeks die oorspronkelijk door GS1 US is uitgegeven.

Reeksen die nooit normale productcodes zijn

Sommige prefixen zijn gereserveerd voor speciale doeleinden en horen nooit op een gewoon product dat online wordt verkocht. GS1 reserveert 020 tot en met 029 en 200 tot en met 299 voor gebruik in de winkel, zoals artikelen met variabel gewicht en winkelcodes, 040 tot en met 049 voor intern gebruik binnen een bedrijf, 977 voor ISSN, 978 en 979 voor ISBN, 980 voor statiegeldbonnen, en 981 tot en met 983 en 99 voor coupons. Google Merchant Center weigert GTIN's met de beperkte prefixen 02, 04 en 2, de couponprefixen 05, 98 en 99, en ook 981 tot en met 984. Krijg je ooit codes in een van deze reeksen voor normale producten, dan is er iets mis.

Waar komen EAN-codes vandaan? EAN-code aanvragen bij GS1, licenties en wederverkopers

Veel verkopers denken dat EAN-codes door een overheidsinstantie worden uitgedeeld. Daarom heeft iedereen het over een "EAN-code aanvragen". In werkelijkheid is er geen wet die voorschrijft dat een product een EAN moet hebben, en een GTIN is geen merk of andere vorm van intellectueel eigendom. Je vraagt een EAN-code dus niet aan zoals een vergunning: de eisen komen uit contracten en platformregels, namelijk de licentievoorwaarden van GS1, het beleid van marktplaatsen en de specificaties van retailers.

Er zijn drie manieren waarop verkopers aan EAN-nummers komen.

1. Een licentie van je nationale GS1-organisatie

GS1 noemt zichzelf "the only official provider of GS1 GTINs and EAN/UPC barcodes globally" (GS1, get barcodes): wereldwijd de enige aanbieder van GS1-GTIN's en EAN/UPC-barcodes. Je wordt lid van de GS1-organisatie in je land en krijgt een licentie op een bedrijfsprefix of op een set losse GTIN's. Normaal gesproken is de merkeigenaar verantwoordelijk voor het toekennen van de GTIN's aan zijn producten.

Twee kenmerken van de GS1-route zijn belangrijk voor kleine verkopers:

• Het zijn meestal terugkerende kosten. In 2026 betaalt een microbedrijf in Nederland, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk ongeveer € 60 tot € 130 per jaar voor 10 tot 100 codes, en in Frankrijk, Spanje en Italië ongeveer € 220 tot € 410 in het eerste jaar. Daar betaal je entreegeld, maar is het aantal codes in de praktijk onbeperkt. GS1 Nederland rekent bijvoorbeeld € 61 per jaar voor een pakket van 10 codes plus een omzetafhankelijke bijdrage die begint bij € 28 per jaar; GS1 UK rekent £ 50 per jaar voor 10 GTIN's voor bedrijven met een omzet onder £ 100.000. Prijzen veranderen, dus check de site van je nationale GS1-organisatie.
• Het recht om de nummers te gebruiken hangt af van de licentie. GS1-licenties zijn persoonlijk en niet overdraagbaar. Volgens de voorwaarden van GS1 Germany mag de klant de nummers na beëindiging niet meer gebruiken, en GS1 UK zegt dat je na opzegging "will no longer have access to your GS1 GTINs". De nummers houden technisch niet op te werken, maar het recht om ze te gebruiken vervalt.

In ruil daarvoor krijg je de sterkste vorm van EAN: de code staat in het register van GS1 op naam van jouw bedrijf, en marktplaatsen en retailers die GS1-gegevens controleren, zien jouw bedrijf als eigenaar.

2. EAN-codes kopen bij een wederverkoper

Er bestaat een tweede markt voor EAN- en UPC-nummers die buiten een GS1-lidmaatschap worden verkocht. De oorsprong daarvan ligt meestal in de Verenigde Staten. De Uniform Code Council (UCC, nu GS1 US) verkocht bedrijfsprefixen oorspronkelijk voor een eenmalig bedrag, en de certificaten beperkten overdracht niet. In augustus 2002 paste de UCC het contract aan en verbood het verkopen, delen, verhuren, opsplitsen of doorverkopen van prefixen. Verkopers stellen dat prefixen die vóór die wijziging zijn uitgegeven nog steeds mogen worden opgesplitst, en veel wederverkopers verkopen nummers uit zulke oudere prefixen. De details van deze geschiedenis komen uit commerciële bronnen en zijn omstreden, maar ze verklaren waarom de markt voor wederverkopers überhaupt bestaat.

GS1 steunt wederverkopers niet. GS1 Australia zegt dat het "has no relationship with these resellers" en dat kopers handelen "at your own risk", oftewel op eigen risico. GS1 Nederland zegt dat zulke codes niet in het wereldwijde register kunnen worden geregistreerd. Het praktische gevolg: zoek je een code van een wederverkoper op in de database van GS1 (Verified by GS1, voorheen GEPIR), dan zie je de oorspronkelijke licentiehouder van de prefix, of helemaal geen gegevens, en niet het bedrijf dat de code heeft gekocht.

GTINcodes.com is zo'n wederverkoper. Sinds 2018 levert het geldige EAN-13-nummers uit eigen voorraad, die één keer worden uitgegeven en op naam van de koper worden vastgelegd in het GTINcodes-register, waar iedereen ze kan controleren. Dat register staat los van dat van GS1. Het legt vast wie een nummer bij GTINcodes.com heeft gekocht en wanneer; het is geen GS1-lidmaatschap en het zet je bedrijfsnaam niet in Verified by GS1. Of dat voldoende is, hangt volledig af van waar je verkoopt, en dat is het onderwerp van de volgende sectie.

3. Helemaal geen EAN

De derde optie wordt vaak over het hoofd gezien: voor sommige producten en kanalen heb je geen EAN nodig. Amazon heeft een GTIN-vrijstelling voor private label, merkloze en handgemaakte producten. Google Shopping zegt dat producten zonder GTIN er ook geen nodig hebben, en je kunt identifier_exists op false zetten als er echt geen GTIN, MPN of merk is. eBay accepteert in veel categorieën de waarde "Niet van toepassing". Je eigen webshop vereist er nooit een.

In ons artikel EAN-codes kopen of aanvragen: GS1-lidmaatschap vs een wederverkoper vergelijken we de drie opties uitgebreid, met de GS1-prijzen voor 2026 per land.

Kan ik zelf een EAN-code verzinnen?

Technisch kun je willekeurig 12 cijfers intypen en er een correct controlecijfer achter zetten. In de praktijk is dat een slecht idee. Je kunt op geen enkele manier weten of dat nummer al ergens ter wereld bij een ander product hoort, en marktplaatsen bewaren de koppeling tussen een GTIN en een product heel lang. Een verzonnen nummer kan je aanbod aan de productpagina van een vreemde koppelen, foutmeldingen als "EAN al in gebruik" opleveren of ervoor zorgen dat je aanbiedingen worden verwijderd wegens onjuiste productidentificatie. Google zegt het rechtstreeks: "Do not make up or create new GTINs", oftewel: verzin of maak geen nieuwe GTIN's.

Heb je een EAN-code nodig? Een overzicht per verkoopkanaal

Of je een EAN nodig hebt, en welke soort, hangt af van waar je verkoopt. De tabel hieronder vat de situatie samen per oktober 2026. Kanaalregels veranderen, dus gebruik de tabel als startpunt en check de actuele helppagina's voor verkopers voordat je iets aanmeldt.

Kanaal	EAN nodig?	Moet hij via GS1 aan jou in licentie zijn gegeven?	Opmerkingen
Amazon	Ja in de meeste categorieën, tenzij je een GTIN-vrijstelling hebt of Brand Registry gebruikt	In feite ja voor aanbiedingen met een merk	Amazon controleert codes aan de hand van GS1-gegevens; afwijkingen leiden tot fouten zoals 5461
bol.com	Ja (EAN of ISBN)	Ja voor merkartikelen; voor merkloze artikelen zegt bol dit "nog niet te handhaven"	Eén gedeelde productpagina per EAN; andere verkopers kunnen meedingen naar de koopknop
Google Shopping	Aanbevolen als het product er een heeft; niet voor winkelmerken en private label	Niet gedocumenteerd	Merk + MPN en identifier_exists zijn legitieme alternatieven
eBay	In veel categorieën; "Niet van toepassing" wordt geaccepteerd	Geen gedocumenteerde controle	Productkenmerken zijn sinds 2015/2016 in veel categorieën verplicht
Kaufland	Ja	Geen gepubliceerde regel gevonden dat het GS1 moet zijn	Eén productpagina per EAN
Cdiscount	Ja voor nieuwe producten sinds 2021	Niet gedocumenteerd	Elke kleur heeft een eigen EAN nodig
Zalando	Ja, per maat en kleur	Ga uit van ja	Bij afwijzingen vraagt Zalando om een bij GS1 geregistreerde EAN-13
Etsy	Over het algemeen niet voor handgemaakt en vintage	Nee	Vooral relevant voor de Google Shopping-advertenties van Etsy
Eigen webshop (Shopify, WooCommerce)	Nee	Nee	Handig voor Google-feeds, voorraadbeheer en toekomstige marktplaatsen
Supermarkten en winkelketens	Ja	Ja, plus productgegevens in GS1-datapools	Codes die niet op jouw naam staan, worden geweigerd

Amazon

Het al jaren geldende beleid van Amazon zegt dat het "the authenticity of product UPCs by checking the GS1 database" controleert, en dat codes die niet overeenkomen met de gegevens van GS1 "will be considered invalid": ze worden als ongeldig beschouwd. In de praktijk vergelijkt Amazon het merk dat je invoert met het bedrijf dat de GS1-licentie voor de prefix heeft. Bij merkproducten toont een code van een wederverkoper een ander bedrijf en wordt hij waarschijnlijk afgekeurd. De realistische routes voor een merk zijn GS1-codes, de GTIN-vrijstelling of Brand Registry met een geregistreerd of aangevraagd merk. Verkopers melden dat merkloze "Generic"-aanbiedingen met niet-GS1-codes hebben gewerkt, maar dat is anekdotisch en niet zonder risico. Zie EAN-codes voor Amazon voor de vrijstelling stap voor stap.

bol.com

Het partnerplatform van bol.com zegt: "For branded items, it is mandatory to use an EAN registered with GS1" en "Currently, we do not yet enforce unregistered EANs for unbranded items" (bol.com partnerplatform, gecontroleerd in oktober 2026). Kort gezegd: voor merkartikelen is een bij GS1 geregistreerde EAN verplicht, en voor merkloze artikelen wordt dat nog niet gehandhaafd. Sommige derden beweren dat bol inmiddels ook merkloze artikelen controleert; op bols eigen pagina stond dat niet toen wij keken. bol raadt ook aan om rechtstreeks bij GS1 te kopen. De details, inclusief de foutmelding "EAN al in gebruik", staan in EAN-codes voor bol.com.

Google Shopping

Google markeert GTIN als "Aanbevolen" voor producten die een GTIN van de fabrikant hebben, en zegt dat producten zonder GTIN er geen nodig hebben. Ben je de enige verkoper van een product of is het je eigen winkelmerk, dan zegt Google dat het "generally won't have a GTIN": in dat geval geef je merk en MPN op. Geef je wel een GTIN op, dan moet die kloppen, met een geldig controlecijfer en geen beperkte prefix, en elke kleur- of maatvariant heeft een eigen GTIN nodig. Lees GTIN voor Google Shopping om te zien wanneer je identifier_exists gebruikt.

Winkels en supermarkten

Wil je aan fysieke winkels leveren, dan is het antwoord eenvoudig: neem een GS1-lidmaatschap. GS1 UK waarschuwt dat in de retail "the GTIN will be checked and your products will be rejected" als de GTIN niet op jouw naam staat, en ketens verwachten meestal ook dat je productgegevens in een GS1-datapool staan. Een code van een wederverkoper is hier niet het juiste middel.

Wat een EAN-code niet doet: geen merkrecht, geen exclusiviteit, geen kwaliteitsbewijs

Veel verkopers verwachten dat een EAN hun product beschermt. Dat doet hij niet, en als je begrijpt waarom, bespaar je jezelf later veel frustratie.

Een EAN is geen merk

Een GTIN is een identificatiecode, geen vorm van intellectueel eigendom. Het nummer bezitten geeft je geen juridisch recht om anderen te verbieden hetzelfde product te verkopen. Een Nederlandse rechter (Rechtbank Den Haag, 2022, een zaak over een eenhoornknuffel) wees een vordering af tegen een andere verkoper die dezelfde EAN gebruikte, onder meer omdat de voorwaarden van bol.com verkopers van identieke producten verplichten dezelfde EAN te gebruiken. In een andere Nederlandse zaak, over namaakbeddengoed, werd wel inbreuk vastgesteld, maar omdat de producten nep waren, niet vanwege de EAN zelf. Bescherming komt van een geregistreerd merk, nauwkeurige productcontent en goed bewijs.

Een EAN geeft je geen eigen productpagina

Op catalogusmarktplaatsen betekent één EAN één productpagina, die wordt gedeeld door iedereen die dat artikel verkoopt. bol.com zegt dat je identieke artikelen niet onder verschillende EAN's mag aanbieden, "ook niet vanuit verschillende verkopersaccounts", en dat andere partners identieke artikelen op dezelfde EAN mogen verkopen en mogen meedingen naar de koopknop. Kaufland werkt op dezelfde manier. Verkoopt een concurrent precies hetzelfde artikel als jij, dan mag hij dus dezelfde pagina gebruiken, en is hij dat zelfs verplicht.

Waar je wel iets tegen kunt doen, is een verkoper die een ander product aan jouw EAN koppelt, bijvoorbeeld een goedkopere kopie. Dat meld je met bewijs bij de marktplaats. Op Amazon is Brand Registry het belangrijkste middel tegen zulke "kapers". Onze gids over eigendom van een EAN-code bewijzen en geschillen afhandelen laat zien welk bewijs werkt.

Een EAN certificeert het product niet

De barcode zegt niets over veiligheid, kwaliteit, echtheid of naleving van Europese productregels. Marktplaatsen vragen apart om fabrikantgegevens, veiligheidsinformatie en andere data. Een product met een volkomen geldige EAN kan nog steeds worden verwijderd als die andere informatie ontbreekt.

Waar een EAN je wel helpt

Dit alles maakt de EAN niet onbelangrijk. Met een unieke, correct gebruikte EAN komt je aanbod op de juiste productpagina terecht, kan je voorraad worden gescand en geteld, koppelt je Google-feed aan het juiste product en voorkom je de dubbele nummers die de meeste problemen met aanbiedingen veroorzaken. Het grootste risico van goedkope codes is niet juridisch: het is dat hetzelfde nummer aan meer dan één koper is verkocht. Daarom is een leverancier die elk nummer maar één keer uitgeeft en bijhoudt wie het heeft gekocht, meer waard dan een spreadsheet met nummers van onbekende herkomst.

Waar vind je een EAN-code en hoe controleer je van wie hij is?

De EAN op een product vinden

Op een consumentenproduct staat de EAN als 13 cijfers onder de barcode, meestal op de achter- of onderkant van de verpakking. Het eerste cijfer staat links van de strepen, de andere twaalf staan in twee groepen van zes eronder. In Shopify staat het nummer in het barcodeveld van de variant; op marktplaatsen vind je het in de productdetails of in de export van je verkoperscatalogus. Koop je voorraad in bij een groothandel of merk, dan staat de EAN normaal gesproken op de prijslijst of het productinformatieblad.

Een paar aandachtspunten als je een EAN in een systeem overneemt:

• Spreadsheets maken van lange nummers vaak een wetenschappelijke notatie (8,71235E+12) of laten een voorloopnul vallen. Zet de kolom op tekst voordat je plakt.
• Een UPC van 12 cijfers kan in een veld van 13 cijfers door er een voorloopnul voor te zetten. Voeg nergens anders cijfers toe en haal er nergens anders cijfers af.
• Spaties en streepjes onder de barcode horen niet bij het nummer.

Een code controleren in het register van GS1

Met Verified by GS1 (gepir.gs1.org verwijst daar nu naartoe) zoek je een GTIN op en zie je welk bedrijf het nummer van GS1 in licentie heeft, plus een paar basiskenmerken van het product als de eigenaar die heeft geüpload. Het is de tool waar marktplaatsen en retailers op vertrouwen. Voor een GS1-lid toont hij het eigen bedrijf. Voor een code van een wederverkoper toont hij de oorspronkelijke houder van de prefix of geen productgegevens, niet de koper. Weet dit voordat je koopt, zodat het geen verrassing is als een marktplaats of klant gaat controleren.

Een code controleren in het GTINcodes-register

Elke code die via de shops van GTINcodes.com wordt verkocht, wordt op naam van de koper vastgelegd in het GTINcodes-register, en iedereen kan hem opzoeken op de controlepagina van GTINcodes. De controle laat zien of een nummer in het GTINcodes-register staat. Met een beschermingsplan toont de pagina de bedrijfsnaam van de koper, en Premium voegt per code de productnaam en het merk toe. Klanten met een beschermingsplan kunnen ook een registratiecertificaat downloaden als bewijs van wanneer ze de codes hebben gekocht en geregistreerd. Dat certificaat is nuttig richting concurrenten en bij platforms die geen GS1-gegevens controleren, maar het is geen GS1-registratie, en marktplaatsen die GS1 controleren, zien het ook niet als zodanig. Op de pagina beschermingsplannen zie je wat elk plan bevat.

Controleer op wiens naam een EAN-code staatEigenaar controleren

Controleren voordat je gaat drukken

Uit welke bron je codes ook komen, een korte controle voordat je verpakkingen laat drukken of aanbiedingen aanmaakt, voorkomt de meeste problemen: controleer het controlecijfer, controleer dat de prefix niet in een beperkte reeks valt, zoek het nummer op in Verified by GS1 en in het eigen register van de bron, en zoek op de marktplaatsen waar je verkoopt of het nummer niet al aan een ander product is gekoppeld.

Hoeveel EAN-codes heb je nodig? Varianten, bundels en productwijzigingen

De basisregel is één EAN per afzonderlijk verkoopbaar artikel. Elke variant die een klant apart kan kiezen, heeft een eigen nummer nodig: elke maat, elke kleur, elke smaak, elke geur. GS1 Nederland geeft een eenvoudig voorbeeld: sokken in zwart en wit, elk in drie maten, hebben 6 codes nodig; verkoop je daarnaast van elk ook een 3-pack, dan komen daar 6 bij, 12 in totaal. Google, Zalando, Cdiscount en Amazon volgen allemaal hetzelfde principe.

Een uitgewerkt voorbeeld voor een kleine webshop:

Productlijn	Varianten	Benodigde codes
Geurkaars	4 geuren × 2 maten	8
Cadeauset kaarsen	1 vaste set van 3 kaarsen	1
Lontknipper	2 kleuren	2
Navulwas	1 maat	1
Totaal		12

Een bundel of multipack is een ander handelsartikel dan het losse product, dus die krijgt een eigen code, en verander je de inhoud van een bundel, dan heb je een nieuwe code nodig. Ook andere wijzigingen kunnen volgens de GTIN Management Standard van GS1 een nieuwe GTIN vereisen: een andere opgegeven netto-inhoud (bijvoorbeeld van 500 g naar 450 g), een verandering in afmetingen van 20% of meer, een nieuw hoofdmerk, of het toevoegen of weghalen van een keurmerk zoals een biologisch logo. Kleine wijzigingen, zoals een vernieuwd ontwerp met dezelfde inhoud, houden normaal gesproken dezelfde GTIN.

Net zo belangrijk: gebruik een GTIN nooit opnieuw voor een ander product. Sinds januari 2019 geldt bij GS1 de regel dat een GTIN die aan een handelsartikel is toegekend "shall not be reallocated to another trade item", dus niet opnieuw aan een ander artikel mag worden toegekend (GS1 support). Marktplaatsen bewaren oude koppelingen tussen nummers en producten jarenlang, dus een hergebruikte code kan een oude productpagina met de verkeerde foto's en reviews weer tot leven wekken.

Plan je een assortiment, reken dan op een buffer voor nieuwe varianten en bundels die je het komende jaar lanceert. Alle wijzigingsregels en meer uitgewerkte voorbeelden vind je in Varianten, bundels en productwijzigingen: wanneer heb je een nieuwe EAN-code nodig?

Een EAN-barcode afdrukken: de basis

Heb je het nummer, dan heb je een barcode nodig die scanners kunnen lezen. Een paar regels dekken de meeste situaties:

• Formaat. De nominale EAN-13 (100%) is ongeveer 37,29 mm breed en 25,93 mm hoog, inclusief de cijfers. GS1 Nederland noemt een bereik van 80% tot 200% voor barcodes die in de winkel worden gescand. Blijf je rond 100% tot 120%, dan heb je een goede marge.
• Hoogte. Snijd de strepen niet af om ruimte te besparen. GS1 zegt dat inkorten "is not permitted" in de EAN/UPC-specificaties, en het verlaagt het scanpercentage.
• Vrije zones. Laat aan beide kanten van de strepen een lichte, lege ruimte vrij, zonder tekst of afbeeldingen.
• Kleuren. Donkere strepen op een lichte achtergrond, bij voorkeur zwart op wit. Vermijd rode of roodachtige strepen, want scanners gebruiken rood licht; lichte strepen op een donkere achtergrond zijn niet leesbaar.
• Plaatsing. Nooit over een rand, vouw, flap of naad. Op gebogen oppervlakken zoals flessen moet je de barcode soms draaien zodat hij leesbaar blijft.

Print je etiketten thuis of op een kleine labelprinter, scan er dan een paar met een telefoonapp of handscanner voordat je een hele oplage print. Printers met een lage resolutie hebben moeite in de buurt van het minimumformaat. De gids voor het afdrukken van barcodes gaat dieper in op formaten, X-dimensie, kleuren en verificatie.

Gaan QR-codes de EAN-barcode vervangen? 2D-barcodes en Sunrise 2027

Misschien heb je gelezen dat de klassieke barcode op zijn retour is. De werkelijkheid is geleidelijker. "Sunrise 2027" is een door GS1 geleid doel van de sector: kassasystemen wereldwijd moeten eind 2027 2D-barcodes kunnen scannen, zoals GS1 DataMatrix en QR-codes met GS1 Digital Link. Het is een mijlpaal voor de gereedheid van retailers, geen verplichting voor merken. Amazon, dat als solution partner bij GS1 is aangesloten, zegt het zo: "By the end of 2027, retail point-of-sale (POS) systems globally will support 2D barcodes", oftewel: eind 2027 ondersteunen kassasystemen wereldwijd 2D-barcodes.

Drie punten zijn belangrijk voor online verkopers:

• Je EAN-13-barcode blijft geldig. 2D-codes komen ernaast, niet ervoor in de plaats. GS1 zegt zelf dat de GS1 QR-code voorlopig "needs to be used alongside an EAN or UPC barcode" (GS1 support), omdat de meeste kassascanners hem nog niet kunnen lezen. Brancheorganisaties verwachten dat de twee naast elkaar blijven bestaan tot vrijwel alle retailers er klaar voor zijn.
• De GTIN blijft hetzelfde. Een GS1 Digital Link-QR-code is in feite een webadres waarin de GTIN zit, eventueel met batchnummer, serienummer of houdbaarheidsdatum. Het nummer erin is dezelfde EAN die je al gebruikt.
• Digital Link is gekoppeld aan het systeem van GS1. Een Digital Link verwijst normaal gesproken naar een resolver die de merkeigenaar binnen het raamwerk van GS1 heeft ingericht. Of een nummer dat je niet via GS1 in licentie hebt, goed bruikbaar is in een GS1 Digital Link-QR-code, is twijfelachtig. Zijn 2D-codes met uitgebreide consumenteninformatie onderdeel van je plannen, dan is dat nog een reden om een GS1-lidmaatschap te overwegen.

Voor de meeste kleine online verkopers hoeft er vandaag niets te veranderen. Blijf de EAN-13 afdrukken, en voeg je een QR-code toe voor marketing (een link naar een handleiding of video), houd die dan visueel gescheiden van de barcode zodat ze elkaar niet storen bij het scannen.

Checklist: EAN-codes goed regelen als online verkoper

Gebruik deze lijst voordat je codes koopt, producten aanmeldt of verpakkingen laat drukken.

1. Bepaal waar je verkoopt, nu en in de komende een à twee jaar. Merkproducten op Amazon of bol.com, Zalando, of leveren aan winkels en ketens wijzen richting GS1. Merkloze producten, je eigen webshop, eBay, Etsy en marktplaatsen met de regel "geldige, unieke EAN" kunnen met codes van een wederverkoper werken. Sommige kanalen hebben helemaal geen EAN nodig.
2. Haal je nummers bij een bron die elk nummer één keer uitgeeft en vastlegt wie het heeft gekocht. Verzin nooit zelf nummers en hergebruik geen codes van oude producten.
3. Tel je codes per verkoopbare variant: elke maat, kleur, smaak, verpakkingsgrootte en bundel. Reken op een buffer voor nieuwe producten.
4. Houd een eenvoudig coderegister bij: EAN, productnaam, variant, datum van toekenning en waar het product is aangemeld. Een spreadsheet met de EAN-kolom opgemaakt als tekst is genoeg.
5. Controleer elk nummer voordat je het gebruikt: correct controlecijfer, geen beperkte prefix, en een zoekopdracht op je marktplaatsen om te bevestigen dat het niet aan een ander product is gekoppeld.
6. Weet wat het register van GS1 laat zien. Bij GS1-codes jouw bedrijf. Bij codes van een wederverkoper de oorspronkelijke licentiehouder of niets. Beweer niets anders in je aanbiedingen of tegenover klanten.
7. Druk de barcode goed af: rond 100% formaat, volledige hoogte, ruime vrije zones, donkere strepen op een lichte achtergrond, uit de buurt van vouwen en naden. Doe een testscan voor een volledige oplage.
8. Bescherm je aanbiedingen met meer dan alleen de EAN: een geregistreerd merk dat zichtbaar is op product en verpakking, nauwkeurige productcontent en gedateerd bewijs zoals facturen, foto's en de datum van je eerste aanbieding.
9. Geef gewijzigde producten een nieuwe code als de regels dat vereisen, bijvoorbeeld bij een nieuwe netto-inhoud, een verandering in afmetingen van 20% of meer, een nieuw merk of een andere inhoud van een bundel.
10. Check de regels van je kanalen regelmatig opnieuw. De situatie in dit artikel is die per oktober 2026, en het beleid van marktplaatsen verandert.

Passen codes van een wederverkoper bij jouw kanalen, dan kun je in onze shops EAN-codes kopen die één keer worden uitgegeven en op jouw naam in het GTINcodes-register worden vastgelegd; daar zie je ook de prijzen. Horen merkaanbiedingen op Amazon of bol.com, Zalando of fysieke retail bij je plannen, begin dan liever bij GS1 Nederland of de GS1-organisatie in je eigen land.